Αδενοτομή (κρεατάκια)
Η αδενοτομή είναι η χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση των αδενοειδών εκβλαστήσεων, που είναι περισσότερο γνωστές ως «κρεατάκια».
Τα κρεατάκια αποτελούνται από λεμφικό ιστό και συμμετέχουν στην άμυνα του οργανισμού, ιδιαίτερα κατά τα πρώτα χρόνια της ζωής. Βρίσκονται στο ανώτερο τμήμα του φάρυγγα, πίσω από τη μύτη και τη μαλακή υπερώα, γι’ αυτό και δεν είναι ορατά με μια απλή εξέταση του στόματος.
Στα παιδιά, οι αδενοειδείς εκβλαστήσεις αυξάνονται σταδιακά σε μέγεθος και συνήθως είναι μεγαλύτερες κατά την προσχολική ηλικία. Αργότερα αρχίζουν να υποστρέφουν. Πρόβλημα δημιουργείται όταν διογκώνονται σε τέτοιο βαθμό ώστε να εμποδίζουν τη φυσιολογική ρινική αναπνοή ή να προκαλούν προβλήματα στον ύπνο και στα αυτιά.
Πότε χρειάζεται έλεγχος για διογκωμένα κρεατάκια;
Ο έλεγχος των αδενοειδών εκβλαστήσεων είναι σημαντικός όταν ένα παιδί παρουσιάζει επίμονη δυσκολία στην αναπνοή από τη μύτη, συχνές λοιμώξεις ή επαναλαμβανόμενα προβλήματα στα αυτιά.
Η αξιολόγηση ξεκινά με τη λήψη του ιστορικού και την κλινική εξέταση από τον ΩΡΛ. Η ενδοσκόπηση της μύτης και του ρινοφάρυγγα επιτρέπει στον γιατρό να εξετάσει άμεσα τις αδενοειδείς εκβλαστήσεις και να εκτιμήσει σε ποιον βαθμό περιορίζουν τη δίοδο του αέρα.
Ανάλογα με τα συμπτώματα μπορεί να χρειαστούν και επιπλέον εξετάσεις. Ωστόσο, το γεγονός ότι τα κρεατάκια είναι μεγάλα δεν σημαίνει από μόνο του ότι το παιδί χρειάζεται αδενοτομή.
Αδενοτομή: Συμπτώματα
Όταν τα κρεατάκια διογκωθούν αρκετά, μπορεί να περιορίσουν σημαντικά τη δίοδο του αέρα από τη μύτη.
Ένα παιδί μπορεί να:
- Δυσκολεύεται να αναπνεύσει από τη μύτη
- Αναπνέει συστηματικά από το στόμα
- Κοιμάται με ανοιχτό στόμα
- Ροχαλίζει
- Παρουσιάζει συχνές ωτίτιδες
- Εμφανίζει εκκριτική ωτίτιδα ή μείωση της ακοής
- Παρουσιάζει συχνά επεισόδια ρινίτιδας ή ρινοκολπίτιδας
Επιπλέον, σε ορισμένα παιδιά μπορεί να εμφανίζονται και παύσεις της αναπνοής κατά τη διάρκεια του ύπνου. Σε αυτή την περίπτωση χρειάζεται ιδιαίτερη αξιολόγηση για πιθανή διαταραχή της αναπνοής στον ύπνο ή αποφρακτική υπνική άπνοια.
Όλες οι εγχειρήσεις γίνονται με Laser, μικροχειρουργική ή ενδοσκοπική χειρουργική.
Πότε χρειάζεται αδενοτομή;
Η αδενοτομή συστήνεται όταν η υπερτροφία ή η χρόνια φλεγμονή των αδενοειδών προκαλεί επίμονα και σημαντικά προβλήματα.
Μια από τις συχνότερες ενδείξεις είναι η παρατεταμένη ρινική απόφραξη, ιδιαίτερα όταν το παιδί αναπνέει συστηματικά από το στόμα ή δυσκολεύεται κατά τη διάρκεια του ύπνου.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, όταν απαιτείται τοποθέτηση σωληνίσκων αερισμού στα αυτιά, ο ΩΡΛ μπορεί να συστήσει παράλληλα και την αφαίρεση των αδενοειδών.
Επιπλέον, η απόφαση δεν βασίζεται μόνο στο μέγεθος των αδενοειδών. Ο γιατρός συνεκτιμά τη διάρκεια και την ένταση των συμπτωμάτων, την ποιότητα του ύπνου, την ακοή και την ανταπόκριση σε προηγούμενη θεραπεία.
Πώς πραγματοποιείται η αδενοτομή;
Η αδενοτομή πραγματοποιείται με γενική αναισθησία, ώστε το παιδί να κοιμάται κατά τη διάρκεια της επέμβασης και να μην αισθάνεται πόνο ή ενόχληση.
Η αφαίρεση των αδενοειδών γίνεται μέσα από το στόμα, επομένως δεν απαιτούνται εξωτερικές τομές στο πρόσωπο ή στον λαιμό.
Ο χειρουργός προσεγγίζει τον ρινοφάρυγγα και αφαιρεί τον διογκωμένο αδενοειδή ιστό με την κατάλληλη τεχνική. Η επέμβαση μπορεί να πραγματοποιηθεί με ενδοσκοπική καθοδήγηση και σύγχρονα χειρουργικά εργαλεία, ώστε να υπάρχει καλύτερος έλεγχος της περιοχής.
Μετά την επέμβαση, το παιδί μεταφέρεται στον χώρο ανάνηψης. Εκεί παρακολουθούνται η αναπνοή, η εγρήγορση και η γενική του κατάσταση.
Τέλος, στις περισσότερες περιπτώσεις η νοσηλεία είναι σύντομη και εφόσον όλα εξελίσσονται ομαλά, το παιδί μπορεί να επιστρέψει στο σπίτι την ίδια ημέρα.
Τι να περιμένουν οι γονείς μετά την επέμβαση;
Η ανάρρωση μετά από αδενοτομή είναι συνήθως σχετικά γρήγορη. Τα περισσότερα παιδιά επιστρέφουν σταδιακά στις καθημερινές τους δραστηριότητες μέσα στις επόμενες ημέρες.
Τις πρώτες ημέρες μπορεί να εμφανιστούν:
- Βουλωμένη μύτη
- Ήπιος πονόλαιμος
- Ενόχληση ή πόνος στα αυτιά
- Δυσάρεστη αναπνοή
- Προσωρινή αλλαγή στη χροιά της φωνής
- Ήπια ναυτία μετά τη γενική αναισθησία
Η επαρκής λήψη υγρών είναι ιδιαίτερα σημαντική. Το παιδί επιστρέφει στη συνηθισμένη διατροφή του, ανάλογα με το πώς αισθάνεται και σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού.
Παράλληλα, ο θεράπων ιατρός δίνει συγκεκριμένες οδηγίες για την ανακούφιση του πόνου, τη διατροφή και την επιστροφή στο σχολείο ή στον παιδικό σταθμό.
Μπορούν τα κρεατάκια να ξαναμεγαλώσουν μετά την αδενοτομή;
Μετά την αδενοτομή, τα συμπτώματα που σχετίζονται με την υπερτροφία των αδενοειδών συνήθως βελτιώνονται σημαντικά.
Ωστόσο, μικρή ποσότητα αδενοειδούς ιστού μπορεί να παραμείνει μετά την επέμβαση. Σε ορισμένα παιδιά, ιδιαίτερα σε μικρότερες ηλικίες, ο ιστός αυτός μπορεί μελλοντικά να αυξηθεί ξανά σε μέγεθος.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε επανεμφάνιση ρινικής απόφραξης ή ροχαλητού οφείλεται απαραίτητα στα κρεατάκια.
Εάν τα συμπτώματα επανεμφανιστούν, ο χειρουργός χρειάζεται να εξετάσει αν υπάρχει νέα υπερτροφία ή κάποια διαφορετική αιτία, όπως αλλεργική ρινίτιδα, υπερτροφία των ρινικών κογχών ή άλλη μορφή ρινικής απόφραξης.
Αφού τα κρεατάκια κάποια στιγμή υποστρέφουν, γιατί να μην περιμένουμε;
Είναι αλήθεια ότι οι αδενοειδείς εκβλαστήσεις συνήθως μειώνονται σταδιακά σε μέγεθος όσο το παιδί μεγαλώνει. Ωστόσο, όταν προκαλούν σημαντική και παρατεταμένη ρινική απόφραξη, η αναμονή δεν είναι πάντα η κατάλληλη επιλογή.
Η χρόνια αναπνοή από το στόμα μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα του ύπνου και σε ορισμένες περιπτώσεις, να συνδέεται με προβλήματα στη μύτη, τη στοματική κοιλότητα, την ανάπτυξη των γνάθων και των δοντιών, αλλά και με παθήσεις των αυτιών ή των παραρρινίων κόλπων.
Για τον λόγο αυτό, ο ΩΡΛ δεν αξιολογεί μόνο το αν τα κρεατάκια θα μικρύνουν μελλοντικά, αλλά κυρίως πόσο επηρεάζουν το παιδί στο παρόν και αν υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθούν επιπλέον προβλήματα με την πάροδο του χρόνου.
Όταν ένα παιδί αναπνέει συστηματικά από το στόμα, ροχαλίζει, δυσκολεύεται να αναπνεύσει από τη μύτη ή παρουσιάζει συχνά προβλήματα από τα αυτιά, η εξέταση από Χειρουργό ΩΡΛ μπορεί να βοηθήσει να διαπιστωθεί αν τα κρεατάκια ευθύνονται για τα συμπτώματα.
Ο Δρ. Ευθύμιος Χριστόπουλος MD, PhD, Χειρουργός Ωτορινολαρυγγολόγος Ενηλίκων και Παιδιών και Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών, διαθέτει εκπαίδευση στην ΠΑΙΔΟ-ΩΡΛ και στις σύγχρονες ενδοσκοπικές χειρουργικές τεχνικές.
Επικοινωνήστε με το ιατρείο για εξατομικευμένη αξιολόγηση και ενημέρωση σχετικά με την κατάλληλη αντιμετώπιση.
